Aktualności

List pasterski Biskupa Siedleckiego KAZIMIERZA GURDY na rozpoczęcie nowego roku szkolnego i katechetycznego (2025)

Data publikacji: piątek, 29-08-2025

Czcigodni Księża, Osoby Życia Konsekrowanego,

Drodzy Bracia i Siostry!

Niedziela, którą dziś przeżywamy, jest ostatnią niedzielą tegorocznych wakacji. Już jutro dzieci i młodzież rozpoczną kolejny rok szkolny i katechetyczny. Dzień 1 września to również osiemdziesiąta szósta rocznica niemieckiego ataku na Polskę, rozpoczynającego II wojnę światową. W tym dniu pamiętamy o wszystkich, którzy podczas tej wojny, oddali swoje życie w obronie naszej wolności. Byli wśród nich nie tylko żołnierze, ale także dzieci, młodzież, nauczyciele i księża. Otaczamy ich naszą wdzięcznością i modlitwą. To dzięki ich poświęceniu i ofierze z życia – po osiemdziesięciu latach od zakończenia tej straszliwej wojny – rodzice i osoby starsze bez niepokoju o swoje życie mogą rozpoczynać nowy dzień, a dzieci i młodzież po wakacjach, mogą rozpoczynać nowy rok szkolny i katechetyczny. Za ten dar pokoju jesteśmy Panu Bogu wdzięczni i o niego stale się modlimy.

Bracia i Siostry. Liturgia słowa dzisiejszej niedzieli wzywa nas do życia w prawdzie o Bogu i o nas. Takie życie pozwala nam znaleźć właściwe dla siebie miejsce w relacjach do Boga i do naszych bliźnich. To dzięki tej prawdzie nie będziemy się ani wywyższać, ani poniżać, bo wiemy, że jedna i druga postawa jest błędną i nieprawdziwą. Dzięki prawdzie o nas pokonamy pychę, która podsycana przez złego ducha, każe nam czuć się ważniejszymi od Pana Boga i wywyższać się ponad naszych braci i siostry. Wiemy, że Tym, który nas wywyższa jest sam Bóg a nie my. On, jak to usłyszeliśmy w odczytanej Ewangelii, może nas poprosić, aby zasiąść wyżej, by zająć właściwe dla nas miejsce. Dzięki prawdzie o nas i o Bogu nie popadniemy w fałszywą ocenę samych siebie. Nikt nie będzie samego siebie wywyższać ani odrzucać. Każdy w Bożych planach i zamiarach ma swoje miejsce i winien je odnaleźć. Każdy powinien dostrzec, że jest dzieckiem Boga, o które On się troszczy i które jest przez Niego kochane. Ta prawda daje pokój i radość. Poznawanie prawdy o sobie to poznawanie miejsca naszej służby Bogu i naszym braciom i siostrom. To poznanie miejsca, w którym w różnym zakresie i na różne sposoby możemy innym przyjść z pomocą w ich drodze do zbawienia. Zdolność do służby, do pomocy innym, jest miarą naszej wartości.

W odkrywaniu prawdy o sobie sprzyja każdy czas, jaki daje nam Pan Bóg. Może nim być zarówno czas pracy, jak i czas odpoczynku. Zakończył się okres urlopów i wakacji. Chciałbym razem z wami wyrazić wdzięczność dobremu Bogu za ten czas, za wszelkie doświadczenie Jego bliskości, jakie – jako ludzie wierzący – przeżyliśmy w miesiącach wakacyjnych. Dziękuję tym, którzy podjęli decyzję o uczestniczeniu w różnych formach wypoczynku organizowanego przez naszą diecezję. W rekolekcjach oazowych dzieci, młodzieży i rodzin, uczestniczyło ponad tysiąc osób. W koloniach zorganizowanych przez naszą diecezjalną Caritas brało udział siedemdziesięcioro dzieci, a w zajęciach w świetlicach sto dzieci. Parafialne oddziały Caritas organizowały wakacje dla dzieci i młodzieży przy parafiach. To bardzo cenna i potrzebna inicjatywa świadcząca o żywotności poszczególnych parafii. Dziękuję ks. Kamilowi, odpowiedzialnemu za rekolekcje oazowe, ks. Pawłowi, koordynującemu wakacje organizowane przez Caritas, dziękuję księżom proboszczom, wikariuszom i wiernym świeckim za zaangażowanie w prowadzenie tych form wakacji.

Nie mogę w moim podziękowaniu Panu Bogu nie wspomnieć o pielgrzymkach, które miały szczególny wymiar w trwającym Roku Jubileuszowym. Dziękuję za Księdza Biskupa Grzegorza, ks. Radosława, księży i za młodzież – pielgrzymów do Rzymu na Jubileusz Młodych, gdzie doświadczyli prawdy o młodości i powszechności Kościoła. Dziękuję za pątników naszej Pieszej Pielgrzymki Podlaskiej, która już po raz 45 wyruszyła na Jasną Górę i uczestników Drugiej Diecezjalnej Pielgrzymki Rowerowej. W tym roku do Tronu Pani Jasnogórskiej pielgrzymowało dwa tysiące pięciuset pątników pieszych i stu czterdziestu rowerowych. W stosunku do roku ubiegłego było to więcej o dwustu pielgrzymów pieszych i siedemdziesięciu rowerowych, co bardzo cieszy i daje nadzieję na przyszłość. Słowa uznania kieruję do rodziców, którzy zabrali na pielgrzymi szlak swoje małe dzieci. Dziękuję wam, że uczycie dzieci od najmłodszych lat uczestniczenia w życiu Kościoła, że razem z nimi modlicie się i pokazujecie im, że życie człowieka na ziemi jest pielgrzymowaniem do nieba. Jestem wdzięczny Bogu za kierownika pielgrzymki ks. Pawła i jego zastępcę ks. Marka, za księży Bogumiła i Mariusza z grupy rowerowej, dziękuję za księży przewodników i spowiedników oraz wszystkich posługujących w służbach pielgrzymkowych, szczególnie w służbie przemarszu, muzycznej i medycznej. Zapewne było więcej inicjatyw duszpasterskich organizowanych podczas wakacji w naszej diecezji, oprócz tych, o których wspomniałem. Wszystkie zasługują na wielkie uznanie i wdzięczność. Mam nadzieję, że ten czas wakacji i wypoczynku, był dla was doświadczeniem prawdy o sobie, dostrzeżeniem swojego miejsca we wspólnocie Kościoła, w relacji do Boga oraz do brata i siostry, którzy są obok nas, z którymi tworzymy jedną wielką rodzinę Chrystusowego Kościoła.

Drodzy Bracia i Siostry. W nadchodzącym tygodniu dzieci i młodzież rozpoczną kolejny rok szkolny i katechetyczny. To czas kształtowania charakteru, pokonywania trudności, rozwijania talentów i uczenia się służby innym. Dla ludzi wierzących przewodnikiem i nauczycielem w życiu zawsze jest Jezus Chrystus. Aby tak było w życiu dzieci i młodzieży powinny się o to zatroszczyć wszystkie środowiska odpowiedzialne za wychowanie młodego pokolenia: rodzina, Kościół i szkoła. Wiemy, że od nowego roku szkolnego, rozporządzeniem Ministra Edukacji, wbrew wyrokowi Trybunału Konstytucyjnego, w szkołach będzie prowadzona tylko jedna godzina lekcji religii tygodniowo, i to na pierwszej lub na ostatniej godzinie w planie zajęć. Jest to znak nierównego, gorszego traktowania ludzi wierzących w naszej Ojczyźnie. Jest to przypomnienie a zarazem zapowiedź czasów, w których religia była wyrzucana ze szkół.

W tej sytuacji potrzeba szczególnej współpracy Kościoła i rodziny w procesie przekazu wiary i wychowania religijnego. Dlatego – drodzy wierzący Rodzice – jeżeli zależy wam na wychowaniu waszych dzieci w wierze w Jezusa Chrystusa i według wartości, jakie On wniósł w życie człowieka, to musicie sami bardziej zaangażować się w religijne wychowanie i umocnienie w wierze swych dzieci. Ma to dokonywać się przede wszystkim poprzez świadectwo waszego życia. Stąd potrzeba waszej wspólnej modlitwy z dziećmi i uczestniczenia z nimi we Mszy św. niedzielnej, pokazania im właściwego – innego od tego ukazywanego w środkach społecznego przekazu – oblicza Kościoła, który jest przede wszystkim miejscem obecności i działania Chrystusa, ale także potrzeba waszego zaangażowania w przygotowanie dzieci i młodzieży do sakramentów świętych, szczególnie pierwszej spowiedzi i Komunii Świętej oraz sakramentu bierzmowania. Przygotowanie do przyjęcia tych sakramentów będzie odbywać się przy parafiach, według opracowanego w naszej diecezji programu i w oparciu o materiały, które podpowiadają rodzicom, jak owocnie katechizować swoje dzieci.

Przygotowania do pierwszej Komunii świętej rozpoczynają się już w klasie pierwszej. Dzieci klasy pierwszej i drugiej zobowiązane są do uczestnictwa wraz z rodzicami w spotkaniach przy parafii cztery razy w roku, w czasie ustalonym z księdzem proboszczem. W klasie trzeciej spotkania powinny odbywać się jeden raz w miesiącu. Tych spotkań nie jest dużo, dlatego proszę rodziców, aby podjęli trud pracy z dziećmi w domu, według zaproponowanego programu. Podobnie jest z przygotowaniem młodzieży do sakramentu bierzmowania. Powinno ono trwać dwa lata. W tym czasie młodzież spotyka się w małych grupach przy parafii raz w miesiącu, rodzice raz na kwartał.

Drodzy Rodzice, nie bądźcie obojętni na propozycje jakie daje wam Kościół. Odpowiedzialny za przygotowanie dzieci i młodzieży do pierwszej Komunii świętej i do bierzmowania jest ksiądz proboszcz, którego wspierają katecheci i kapłani posługujący w parafiach. Jednak to przede wszystkim wy – na mocy zobowiązania wyrażonego podczas chrztu świętego waszych dzieci – jesteście zobowiązani do przekazania wiary w Boga swoim dzieciom. Dlatego proszę rodziców, księży i katechetów o zaangażowanie i współpracę w przygotowanie dzieci i młodzieży do przyjęcia tych sakramentów świętych. Od tego bowiem zależy ich znajomość i umiłowanie Chrystusa, jako swego jedynego Zbawiciela; od tego zależy również ich uczestniczenie w życiu wspólnoty Kościoła, do której należą.

Na koniec pragnę zwrócić uwagę na jeszcze jedną sprawę związaną z troską o katolickie wychowanie dzieci i młodzieży. Dotyczy ona, wprowadzanego w roku szkolnym 2025/2026, nowego przedmiotu o nazwie „Edukacja zdrowotna” w miejsce zlikwidowanego przedmiotu „Wychowanie do życia w rodzinie”. Zajęcia z Edukacji zdrowotnej, w tym roku nieobowiązkowe, prowadzone będą w szkole podstawowej od klasy IV do VIII oraz w szkołach ponadpodstawowych. Na temat wprowadzenia do systemu edukacji tego przedmiotu możemy usłyszeć różne opinie, zarówno pozytywne, jak i negatywne. Należy stwierdzić, że chociaż program nauczania tego przedmiotu zawiera wiele ważnych informacji dotyczących szeroko rozumianego zdrowia człowieka, budzi również kontrowersje, uzasadniony niepokój i zagrożenie ze względu na to, że w istotnej swej części przedmiot ten zawiera treści dotyczące tzw. zdrowia seksualnego, których celem jest zmiana w postrzeganiu rodziny i miłości. Zostało to podkreślone w Liście Prezydium Konferencji Episkopatu Polski z 14 maja br., gdzie biskupi napisali m. in.: „Tematyka seksualności w ramach Edukacji zdrowotnej jest oderwana od kontekstu małżeństwa i rodziny. Małżeństwo jest tu tematem prawie nieobecnym, zaś rodzina – rozumiana jako ojciec, matka i dzieci – jest całkowicie zmarginalizowana. Natomiast tam, gdzie jest o niej mowa – pisali wówczas księża biskupi – przedstawiana jest w negatywnym kontekście, zaś macierzyństwo ukazane jest jako źródło zagrożeń. (…) Ponadto Edukacja zdrowotna wprowadza do szkoły genderową koncepcję płci. Nie wspiera młodych ludzi w zaakceptowaniu swej płci biologicznej. Przeciwnie zachęca dzieci i młodzież do odrzucenia swej męskości i kobiecości. … Do tego typu identyfikacji skłania obecne w podstawie programowej pojęcie „tożsamość płciowa”. (…) Ostatecznie taka droga może prowadzić do podjęcia operacji „zmiany płci” czyli nieodwracalnego okaleczenia ciała młodych ludzi i wielkiej tragedii dla nich samych”.

Drodzy Rodzice, przyszłość waszych dzieci jest w waszych rękach, dlatego chciałbym, abyście w sprawie uczestniczenia waszych dzieci w zajęciach z edukacji zdrowotnej zaufali opiniom pochodzącym od Kościoła. W tym roku szkolnym decyzja o udziale dzieci w zajęciach z tego przedmiotu zależy od rodziców. Dlatego bardzo Was proszę, abyście przed dniem 25 września – składając w szkole odpowiednie oświadczenie – nie wyrazili zgody, aby wasze dzieci brały udział w demoralizujących zajęciach.

Drodzy rodzice, dyrektorzy szkół, nauczyciele, wychowawcy, katecheci, a nade wszystko kochane dzieci i droga młodzieży, towarzyszę wam moją modlitwą w rozpoczynającym się nowym roku szkolnym i katechetycznym. Choć nie będzie on dla nas łatwy, wkraczamy w ten czas z nadzieją, że z Chrystusem pokonamy wszelkie trudności. Niech Bóg stale będzie z wami i wam błogosławi: w imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego. Amen.

+ Kazimierz Gurda

Biskup Siedlecki